Vech-i Şebeh Nedir
Vech sözcüğü “yüz, çehre, sima; bir şeyin kendisi; bakan kimsenin karşısına gelen yön “ anlamlarına gelmektedir. Şebeh sözcüğü Arapça kökenlidir ve sözlüklerde “benzer” anlamı ile açıklanır. Dolayısı ile şebeh sözcüğü ile teşbih aynı köke dayanmakta ve aynı anlama gelmektedir.
Vech-i şebeh tamlaması ise teşbih söz sanatında “ benzeyenle benzetilen arasındaki benzetme yönü” anlamında kullanılan bir tamlama olmaktadır. “Teşbihin tarafları yani müşebbeh ile müşebbeh bih (benzeyen ve kendisine benzetilen ) arasındaki ortak yöne veya noktaya ise vech-i şebeh denmektedir.
Ayrılık ateş gibi yakıcıdır. Cümlesinde ateş ile ayrılık yakıcı olmak yönünden vech-i şebeh yani benzetme yönü olmaktadır.
Gül hasretinle yollara dutsun kulağını
Nergis gibi kıyâmete dek çeksin intizâr
Dizede benzeyen olarak karşımıza çıkan gül, kıyamete kadar beklemesi yönünden nergise benzetilmiş Gülün nergise benzetilme yönü ise kıyâmete kadar bekleyecek olmasıdır. Kısaca bu beyitteki vech-i şebeh yani benzetme yönü gülün de nergisi gibi kıyâmete kadar bekleyecek olmasıdır.
Erkan-ı İstiare Erkan-ı Teşbih Nedir
Teşbih Kökeni Anlamı Teşbih Sanatı Türleri Unsurları Örnekler
