UZATMA GÖREVİNDEKİ DÜZELTME İŞARETİNİN KULLANILDIĞI SÖZLER DİZİNİ
Düzeltme işareti, hem uzatma hem de inceltme görevinde kullanılmaktadır. inceltme görevinde kullanılan düzeltme işareti, alıntı kelimelerdeki g, k, l seslerinin ince okunmasının söz konusu olduğu durumlarda, bu seslerden sonra gelen a ve u üzerine konmaktadır. İnceltme görevindeki düzeltme işareti bu şekilde kurala bağlı olduğu için bu tür kelimelerin listelenmesine gerek görülmemiştir. Ancak uzatma görevindeki düzeltme işareti kurala bağlı değildir. Bu bakımdan bu tür kelimelerin dizininin verilmesinde yarar görülmüştür.
Bilindiği üzere uzatma görevindeki düzeltme işareti de iki durumda kullanılmaktadır.
1. Yazılışları bir, anlamları ve okunuşları ayrı olan kelimeleri ayırt etmek için, okunuşları uzun olan ünlüler üzerinde2. Nispet î'sini belirtme durumu ve iyelik ekinden ayırmak için, nispet î'si üzerinde
KESME İŞARETİNİN KULLANILDIĞI SÖZLER DİZİNİ
Bazı alıntı kelimelerde ünsüzler, Türkçenin hece yapısına aykırı olarak kendilerinden önceki ünlüyle hece kurarlar. Dilimizde sayılı olan bu tür alıntılar aşağıda gösterilmiştir:
an'ane
an'anevî
bid'at
cem'an
cür'et
cür'etkâr
cür'etkârlık
cür'etlenme
cür'etlenmek
cür'etli
cüz'î
def'aten
fer'î
gayrimes'ul
hal'etmek
hil'at
is'at
iş'ar
iş'arî
iz'aç
iz'an
iz'anlı
iz'ansız
iz'ansızca
iz'ansızlık
kat'î
kat'îleşme
kat'îleşmek
kat'iyen
kat'iyet
kıt'a
kur'a
kur'acı
Kur'an
Kur'anıkerim
mef'ul
mel'anet
mel'un
mer'i
mer'iyet
meş'um
müt'a
nez'etmek
ric'at
rik'a
sun'î
sun'îlik
sür'at
sür'atle
sür'atlendirme
sür'atlendirmek
sür'atlenme
sür'atlenmek
sür'atli
şer'an
şer'î
şer’iye
şuf'a
tab’an
tel'in
tes'it
vak'a
vak'anüvis
vak'anüvislik
vaz'ıhamil
vüs'at
Aşağıdaki kelimelerde kesmeli durum iyelik eki alındığı zaman ortaya çıkmaktadır:
cem'i
cüz'ü
def'i
hal'i
kat'ı
men'i
nev'i
sem'i
tab'ı
vaz'ı
ÖNEMLİ NOT:
Bir yazarın, şairin edipin veya doğru yazmak isteyen herkesin mutlaka bir imla kılavuzu olmalı ve her türlü tereddütte imla kılavuzuna bakarak doğrusunu yazabilmeldir. Dilimizin güzelliğini, yazılarımızın doğruluğu için elzem olan bu durum ürünlerimizde gösterdiğimiz kimlik referansımız için de çok önemlidir.
