Nahit Ulvi Akgün

(d. Milas1918 / ö. 12 Kasım 1996)

Öğretmen, Şair

Milas’ta doğdu (1918-12 Kasım 1996).  Ailesi 1900’lü yılların başında Yanya’dan göç ederek Bodrum’a, sonra da Milas’a yerleşen Haraççızadeler’dir.  Babası Haraçcızadelerden eğitimli ve aydın bir kimse olan Mithat Bey’dir. Annesi ise Şefika Hanım’dır.

Öğrenimine Milas’taki Sakarya İlkokulu’nda başladı. 1928 yılında, Harf İnkılabı’ olduğu için ilkokul üçüncü sınıfa kadar eski yazıyı üçüncü sınıftan sonra da yeni yazıyı öğrenmeye başladı.  İlköğrenimini tamamladıktan sonra Milas’ta yaşayan Musevi çocuklarının gayri resmi eğitim aldıkları Yahudi Okulu’na devam etti. Bir yıl devam ettiği bu okulda Fransızca öğrendi.  

Babası Mithat Bey,  oğlu Nahit’in iyi bir öğrenim görmesi için 1932 yılında Milas’tan göçerek İzmir’e taşındı. Böylece Nahit Ulvi, ortaöğretimine Alsancak semtindeki Atatürk Lisesi’nin orta kısmında başladı ve Ortaöğrenimini İzmir II. Erkek Lisesinde (1940) tamamladı. Atatürk Lisesinde iken resim öğretmeni Zeki Boran sayesinde şiire merak sarmış okul yıllarında” küçük şair” namı ile anılmaya başlanmıştı. Fakat annesi onun eğitimini aksatacağını düşündüğü için onun şiirle uğraşmasını istemiyordu.

Liseyi bitirdikten sonra babası ve amcalarının teşviki ile tıp ya da eczacılık eğitimi almayı istemiş İstanbul Üniversitesi Tıp Fakültesi’ne başvurmuş ve bu okula da kabul edilmişti. Ancak aniden beyin zarı iltihabına yakalanıp iki yıl boyunca yatağa bağımlı kaldı. [1]Bu yıllarda Salah Birsel  ile arkadaş olan şair, bu hastalıktan mucizevi bir şekilde kurtulmuştu. Hastalanmadan önceki yaşadığı bir aşk olayı ve belki de bu nedenle meydana gelen ve iki yıl boyunca yatağa bağlı yaşamak zorunda kaldığı süreçten sonra.  Arkadaşı Salah Birsel ‘in de devam ettiği İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümüne girdi.

Edebiyat Dünyasına ise İstanbul’daki eğitimi sırasında devam ettiği Küllük’te katılmıştı. Yakın dostu Salah Birsel fakülteden çıktığı akşam vakitlerinde Küllük Kahvesi’ne, Suna Kıraathanesi’ne veya Haylayf Pastanesi’ne uğruyordu.[2] Bu yıllarda sürekli olarak aşk şiirleri yazıyordu.  Bu nedenle Oktay Akba ona “aşk şairi” ismini takmıştı. Akbal’a göre Nahit Ulvi, Celal Sahir’den daha güçlü bir şairdi.

Salah Birsel ile birlikte 1948 yılında İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Felsefe Bölümünden mezun oldu. [3]

Mezun olduktan sonra öğretmenlik hayatına başlamıştı. Ödemiş Lisesi (1956-65), İzmir Karşıyaka Erkek Lisesi, İzmir Atatürk Lisesi'nde felsefe öğretmenliği yaptı.

13 Kasım 1996 yılında, İzmir’de hayatını kaybetti.

EDEBİ KİŞİLİĞİ

 İlk şiirleri lise yıllarında Bağ Dergisinde ve İzmir’de basılan Akın Gazetesi'nde yayımlandı (1936)[4] Daha sonra Servetifünun-Uyanış, Yücel, Değirmen, Kovan, Varlık, Fikirler, Kaynak, Yeditepe, Türk Dili, Genç Nesil (1940-1950) dergilerinde çıkan şi­irleriyle adını duyurdu.

1953’te Türkiye’de bir ilki gerçekleştirerek  İzmir’de sesli şiir sergisi açtı.[5] İlk şiir kitabı denemelerini İzmir’de Üç Gönül (1937), Leyla (1937), Irgat (1942) adlarındaki  küçük broşürlerle gerçekleştirdi.. Şiirleri Yücel (1939), Değirmen (1942-44), Kovan (1943-47), Varlık, Fikirler (1947-50), Kaynak, Yeditepe, Adam Sanat ve Türk Dili dergilerinde yayımlandı. [6]

İlk şiirlerinde hece ölçüsünü kullanan Nahit Ulvi, 1940’tan sonra  Serbest Şiir I.Yeni Gari etkisinde  kalmış  ölçüsüz ve uyaksız şiirlere yönelmiştir.  Şairlik yıllarında Sait Faik Abasıyanık, Salah Birsel, Fahir Önger, Yaşar Nabi V, Ziya Osman Saba  gibi yazar ve şairler ile dostluklar tesis etmiştir.

Bu şiirlerinde kişisel konulara, şehirli insanlarının ıstırapları, duyarlılıkları, duyguları dile gelmiştir.

Bu şiirlerinde Ahmet Hamdi Tanpınar,  Necip Fazıl Kısakürek ,  Melih Cevdet Anday , Orhan Veli Kanık , Behçet Necatigil,  Necati Cumalı etkileri görülür.  Sonraki dönemlerde  ve 1960 yıllarında ise II. Yeni şiir etkisi altına girdi. Bu yıllarda ise  Edip Cansever ve  Cemal Süreya etkisine kaldı.[7]Toplumsal çevre içinde bireyin türlü hallerini, üstüne düşülmemiş izlenimini veren, kendiliğinden bir biçimsel titizlikle yansıttı.” ( Memet Fuat) [8]Kimi şiirlerinde eğitimciliğinden gelen  duyarlılıkları dile getirdi. Şiirlerinde öğretmen kimliğini ortaya koyan didaktik öğelere de yer verdi.

ÖDÜLLERİ

1967 de “Evren Türküsü” adlı şiir kitabı ile  ile Türk Dil Kurumu Şiir Ödülünü kazandı.
 

ŞÎÎR KİTAPLARI [9]

1.      Üç Gönül, Leyla (1937),

2.      Irgat (1942),

3.      Sebep (1945),

4.      Birisi (1955),

5.      Karanlıkta Bir Ağaç (1960),

6.      Gerçek Düş (1965),

7.      Evren Tür­küsü (1966),

8.      Ağaçlar Uyanınca (1971),

9.      Eksilen Gökyüzü (1980),

10.  Güneş Açınca (1984).

 KAYNAKÇA

[1] Morkoç, Ayvaz (2004). “O Bir Kent Şairi : (1) Nahit Ulvi Akgün’ün Yaşam Öyküsü”. İzmir İzmir. S. 50. İzmir.

[2] http://www.haberkaos.com/nahit-ulvi-akgun-kimdir-hayati-eserleri/

[3] Şükran YURDAKUL ,Çağdaş Türk Edebiyatı 3, Cumhuriyet Dönemi 1, , 1994, Evrensel Basım Yayın.

[4] https://tr.wikipedia.org/wiki/Nahit_Ulvi_Akg%C3%BCn

[5] https://tr.wikipedia.org/wiki/Nahit_Ulvi_Akg%C3%BCn

[6] Morkoç, Ayvaz (2004). “O Bir Kent Şairi : (1) Nahit Ulvi Akgün’ün Yaşam Öyküsü”. İzmir İzmir. S. 50. İzmir.

[7] https://www.xn--edebiyatgretmeni-twb.net/nahit_ulvi_akgun.htm

[8] Nahit Ulvi AkgünBirisi - Bütün ŞiirleriNahit Ulvi Akgün, Adam , İstanbul

[9] Şükran YURDAKUL ,Çağdaş Türk Edebiyatı 3, Cumhuriyet Dönemi 1, , 1994, Evrensel Basım Yayın.