Îtilâf Nedir
Osmanlıca yazılışı : ايتلاف
îtilāf ايتلاف Arapça kökenlidir. Sözlüklerde: Birlikte olup alışma, ünsiyet etme, ülfet etme. Uyuşma, anlaşmaya varma. Uygunluk. Anlaşma. Alışmak, sevmek, dostlukta bulunmak. Anlamlarıyla izah edilir.
Edebiyatta Îtilâf
îtilâf (i’tilâf) belâgat ilminin bedî‘ sanatlar dalında kullanılan bir terimdir. Bu terim, tenâsüb, münâsebet, tevfîk, telfîk, mürâât-ı nazîr ve muvâfakat olarak da ifade edilmiştir. Terim olarak edebiyatta îtilâf, üslûbun mânâya, ahenge vezne; söyleyişin söylenilene uygun olması anlamındadır.
Edebiyatta sözün tesirini arttırma amaçlı söz ile anlamı arasındaki – ahenk ve vezin de dâhil - uyuma denmektedir. Ayrıca hitabet sanatındaki ahenk, söz, vezin ve ses uyumlarının olmasına da îtilâf denmektedir. Şu halde itilâf; kelimelerin anlamla, vezinle ve diğer kelimelerle ahenk açılarından da uygun olabilmesi demektir.
İtilâf; belâgatin şartlarından birisi sayılmış; bir ifadede veya şiirde itilâfın varlığından ziyade olmayışı üzerinde durulmuştur.
Bir îtilâfı demektir sabâh ile leylin
Hayâtı şi’r ile mecz eylemek ne âlemdir (Tevfik Fikret
