Helvalık Vermek Şerbetlik Bahşiş
Helvalık verme deyimi özellikle Ahilik teşkilatında bahşiş vermek anlamında kullanılmıştı. Ahiler önemli sipariş alıp müşteriye tamamlayıp verdiklerinde çıraklara helvalık adı altında bahşişler verirlerdi.
Helvalık vermek tabiri yerine şerbetlik verme, bahşiş verme deyimi de kullanılırdı. Böylece çıraklar heveslendirilmiş olur, iş yeri sahibi de kazancının bereket göreceğine inanırdı.
Helvalık vermek veya şerbetlik vermek deyimi başarı gösterenlere ödül dağıtmak gibi amaçlar için de kullanılırdı. Osmanlı devrinde devlet ricali helva sohbetleri düzenler şairler bu eğlencelerde, padişah vezir ve devlet ricaline yazdıkları kasideleri bu sohbette okurlar, buna karşılık ikram, iltifat görürler hatta caize alırlardı. ( bkz Sile Nedir Medhiye Sunma Caize Lütüf İhsan Almak )
Helva ikram etme veya şerbet içme veya şerbetlik verme örfi ve dini gelenekler ile özel ve ailevi sebeplere de dayanırdı. Örneğin bir nine başarı gösteren torununa mükâfat olarak şerbet ikram edebildiği gibi, düğün, nişan, sünnet, mevlit, dini bayramlar, iftar gibi dini ve örfi gelenekler nedeni ile toplumsal ve sosyal kutlamalarda da helva veya şerbet ikram edilirdi.
Divan şairleri bu deyimi caize almak, sevgiliden bir öpücük elde etmek anlamında da kullanmışlardır.
Câme-i nev giymiş o serv-i revân
Bana bir bûse verdi helvalık Sâbit
Bir dem gam-ı devranı unutturmağa sâkî
Gül mevsimidür sun berü gül-i nâr-ı benevşe Ahmet Paşa
Şerbet Nedir Kökeni Anlamı ve Türleri
