GÖKÇEADA
Gökçeada, Çanakkale'nin bir ilçesi ve Türkiye'nin en büyük adasıdır. Ege Denizi'nin kuzeyinde, Saros Körfezi girişinde yer almaktadır. 91 km. kıyı şeridine sahiptir. Yıllık yağış miktarı metrekareye 950 - 1050 mm arasında değişmektedir. Adanın batısında yer alan İncirburnu Türkiye'nin de en batı noktasını oluşturmaktadır. (1)
Eski adı Panaghia Balomeni. Adanın merkezidir, tarifeli seferler yapılan bir havaalanı mevcuttur. Gökçeada; Çanakkale'ye 32 deniz mili, Gelibolu Yarımadası'ndaki Kabatepe Limanı'na ise 14 deniz mili uzaklıktadır. Kabatepe Limanı'na GESTAŞ'a bağlı Gökçeada 1 Feribotu ile. Çanakkale'ye ise Conkbayırı Deniz Otobüsü ile yapılmaktadır. Uçakla da ulaşmak artık mümkün olmaktadır.(2)
Gökçeada'ya Çanakkale Limanı'ndan ya da Gelibolu Yarımadası'ndaKİ Kabatepe Limanı'ndan kalkan feribotlarla gidilir. Gökçeada’ya Çanakkale Limanı’ndan kalkan Conkbayırı Deniz Otobüsüne binerek gelinebilir. Gelibolu Yarımadası üzerinden gelmek isteyenler Eceabat ilçesinden 12 km. uzaklıkta bulunan Kabatepe Limanı’nından kalkan Gökçeada 1 Feribotuna binmelidir. (2)
|
ARABALI VAPUR |
|||
|
GÖKÇEADA |
KABATEPE |
||
|
|
|||
|
GÖKÇEADA |
ÇANAKKALE |
||
|
Pazartesi |
Pazar |
||
|
|
|||
|
|||
Türkiye’nin günübirlik ya da bir süre konaklamalı gelen en büyük ve en çok turist çeken adasıdır. Ada 289 kilometrekare ve kış nüfusu onbin dokuz köyünün toplam nüfusu 1600 ise kişi
kadarken Turizm sezonunda adanın nüfusu otuz bine çıkmaktadır. Kıyı şeridinin toplam uzunluğu ise 46 mil kadardır. Gökçeada’nın yerleşik nüfusu eski adalılar, Rumlar, Trabzon Sürmene’den
gelenler, az sayıda Ispartalı, Bulgaristan göçmenleri ve eski mahkumlardan oluşur. (3) Sonradan bu adaya memur ve asker aileleri ile büyük kentlerden kaçıp gelenler de olmuştur. Gökçeadanın yerli Rumları evlerini boşaltıp gitseler de evleri durmakta zaman zaman gelerek bu evlerinde oturmaktadırlar. Ada da onbir kilise var, yüzlerce manastır ve Metropolit de vardır.
15 Ağustos’da dünyanın bir çok yerine dağılmış Gökçeadalı Rumların çoğu adada toplanmaya çalışır.
Ada’nın ilçe merkezinde Merkez Camisi , Fatih Camisi ve 3 kilise bulunur. Eski Bademli köyü, tarihi çamaşırhane, önündeki asırlık çınar ve ilkokul binaları korumaya alınmıştır. İlginç kaya
oluşumlarına sahip olan Yıldızkoy’la Yelkenkaya arasında kalan bölüm TÜDAV’a (Türkiye Deniz Araştırmaları Vakfı) tahsis edilmiş ve Sualtı Milli Parkı ilan edilmiş Türkiye’nin tek sualtı milli
parkıdır. Restore edilmiş Rum evlerine sahip Zeytinli, Dereköy ve Tepe Köyü de koruma altındadır . Dereköy’den sağa dönülerek gidilen Marmaros Koyu yolu üzerinde,Marmaros Şelalesi de
görülmeye değer bir güzelliktedir. (4)
Adada bahar aylarında Paskalya Yumurta Bayramı ve Meyem Ana Panayırı yapılmaktadır. Yerli Hiristiyan ailelerinin kutladığı bu bayram ve festivallerden hariç özellikle temmuz aylarında çok
sayıda eğlence, festival , şenlikler ve farklı turiizm aktiviteleri uygulanmaktadır. Ada, son yıllarda Alaçatı'nın çok dolması sebebi,yle Sörf Turizmi bakımından da gözde bir yer olmaya başlamıştır. Ada daki Atv turları da düzenlenmektedir. Türkiyenin ilk dalış turizmi burada yapılmaktadır. Adadaki terk edilmiş Rum evleri ve Rum köyleri görülmeye değer yerlerin başında gelir. Ülkemzin en büyük adası
olan Gökçeada' da çok büyük oteller bulunmaz fakat yerli halkın pansiyon tipi ağırlama seçenekleri konaklama hizmetleri için yeterli durumdadır.
Gökçeada Belediyesi tarafından ilki 1998 yılında olmak üzere düzenlenen ve bir hafta süren Gökçeada Film Festivali , her yıl yapılan en kapsamlı etkinlik özelliğini taşımaktadır. Adada son yıllarda bal üretimi artmakta, zeytincilik ve zeytinyağı üretimiadanın başlıca ürünleri arasında yer almaktadır. Ada halkından olanların bir kısmı da baıkçılıkla uğraşmaktadır. Adada yetişen üzümlerden yapılan şaraplar oldukça ünlüdür. Adada organik, bal, üzümve zeytin yetiştiriciliğine önem verilmektedir. Gökçeada misafirlerine farklı eğlenceler sunan tavernaları, barları, restaurantları ile de dikkati çeken bir yerdir.
GÖKÇEADA TARİHÇESİ
“Çorak topraklarda bereket” tanrısı olarak adlandırılan Imbrasos’un bolluk diyarı olarak bilinen İmroz, bugünkü adıyla Gökçeada, Homeros’un İlyada destanında deniz tanrısı Poseidon’un adası
olarak geçer.Gökçeada’nın iskan tarihinin ne kadar eskiye gittiğine dair kesin bilgiler bulunmamaktadır. Adanın önceleri müstakil bir idare ile yönetilirken sonradan MÖ.500’lerde Atina şehir devletine, bir asır sonra da Delos birliğine katıldığı ifade edilir.
Roma hakimiyeti sonrası Bizans idaresi altına girmiş, Latin istilası sırasında da Latinler’in eline geçmiştir. Bu hakimiyetin sona erişiyle yeniden Bizans topraklarına katılan ada, giderek Venedik ve Cenevizliler’in dikkatini çekmeye başlamıştır. Ege ve Karadeniz’de ticari faaliyetleri artın bu devletler, stratejik önemi bulunan adayı hakimiyetleri altına almaya çalışmışlardır. Ada, 1456 yılında Fatih Sultan Mehmet tarafından Osmanlığı İmparatorluğu topraklarına katılmıştır. 471 yıl Osmanlı idaresinde kalan Gökçeada’da Türk ve Rum vatandaşlar huzur içerisinde yaşamışlar. Dinlerini, örf, adet ve geleneklerini sınırsız kullanmışlardır.Kanuni Sultan Süleyman döneminde vakıf haline getirilen
Gökçeada, Balkan Harbi sırasında İtalyanlar’ın, 1. Dünya Savaşı sırasında İngilizlerin, kısa bir süre de Yunanistan’ın egemenliğine geçmiştir. Lozan Antlaşması neticesinde 22 Eylül 1923’te
Türkiye Cumhuriyeti topraklarına fiilen katılmıştır. Bu tarih Gökçeada’nın kurtuluşu olarak kutlanır. (5)
GEZİLMESİ GERKEN YERLERİ VE KÖYLERİ
Yenibademli Höyük
Gökçeada'nın ilk sistemli arkeolojik kazısı olma ünvanını taşıyan Yenibademli Höyük , Kaleköy istikametinde olup ilçe merkezine 3 km. mesafededir.Yolun sol tarafında bulunmaktadır. Orta
büyüklükte bir höyük olan Yenibademli Höyük, doğu-batı yönünde 120 m. , kuzey-güney yönünde ise 130 m. kadar bir alanı kapsamaktadır. (6) Höyük'teki yerleşmenin günümüzden 5000
yıl öncesine varan Erken ve Geç Tunç Çağları'na ait olduğu bulgulardan anlaşılmıştır. (6)
Kaşkaval Burnu ( peynir kayalıkları )
Kuzulimanı 'nın hemen solunda yer alır.Üst üste sıralanmış peynir kalıplarını andıran ilginç kaya oluşumlarıyla dikkat çeker. Burayı karadan görmeniz mümkün değildir.Ancak, tekne ile
denizden görebilme şansınız vardır.Adanın hatırda kalabilecek görsel güzelliğe sahip doğal oluşumlarından bir tanesidir.
Dereköy
Eski adı Şinudi. Adanın iç batı kesimindedir.Cumhuriyetin ilk yıllarında Türkiye'nin en büyük köyü olarak kabul edilmektedir. 1970'li yıllara kadar Gökçeadanın en büyük köyü olma niteliğini
korumuştur. Yoğun göç vermesi nedeniyle şu anda terkedilmiş durumdadır. Ancak Meryem Ana bayramında (15 Ağustos) köy hareketlenir. (1)
Kaleköy
Eski adı Kastro. Adanın kuzeydoğusundadır. Kaleköy iskelesi, 1.Dünya savaşı sırasında Fransız Donanma Kumandanlığı tarafından düzenlenmiş, 1970'li yıllarda Kuzulimanı'na yeni iskele yapılıncaya
kadar tüm adanın ulaşımını sağlamıştır. Ancak küçük tonajlı gemilerin ve yatların yanaşması için uygundur. Bu yıllara kadar adanın ulaşımı, Ayvalık ve Gemlik adlı yolcu gemileri ile sağlanmıştır.
Haftada iki kez (Çarşamba ve Cumartesi) saat 23:00 civarında adaya ulaşan bu gemiler iskeleye yanaşamadıkları için yaklaşık 1,6 km açıkta demirlemek zorunda kalırlardı. Gemiler ile iskele
arasında ulaşım balıkçı/süngerci tekneleri ile sağlanırdı. Kaleköy iskelesinin henen sağ tarafında yer alan tepenin üzerinde köye eski ismini veren kale yer almaktadır. (1)
Zeytinli köyü
Eski adı Aya Teodoroi (?γιοι Θε?δωροι). Adanın kuzey iç kesimlerinde, Merkez ilçeye çok yakın eski bir Rum köyüdür. Halen küçük bir Rum kökenli nüfus yaşamaktadır. Ayrıca Fener Rum Patriği Bartholomeos'un doğum yeridir.
Tepeköy
Eski adı Agridya. Adanın kuzeyinde bir Rum köyüdür.
Uğurlu Köyü
Türkiye'nin en batı noktasında yer almaktadır. Köyün adının nereden geldiği ve geçmişi hakkında bilgi yoktur. Muğla ve Burdur illerinden 1970'li yıllarda ailelerin yerleştirilmesi ile köy teşekkül
etmiştir. İlçe merkezine 25 km uzaklıktadır. Ekonomisi tarım, hayvancılık ve turizme dayalıdır. Ev pansiyonculuğu başlıca gelir kaynalarından olup, çok sayıda pansiyon bulunmaktadır.
Köyde, ilköğretim okulu vardır ancak kullanılamamakta, taşımalı eğitimden yararlanılmaktadır. Köyün içme suyu şebekesi ve kanalizasyon şebekesi bulunmaktadır. Köy içinin yolları taşla kaplıdır.
PTT şubesi yoktur ancak PTT acentesi vardır. Sağlık ocağı bulunmakta fakat kullanılmamaktadır. Köye ulaşımı sağlayan yol asfalt olup köyde elektrik, sabit telefon ve internet vardır. Uğurlu
Köyü denize 100 metre mesafede olmakla birlikte, adanın 2 iskelesinden biri Uğurlu köyünde bulunmaktadır. Limni Adası'na 14 mil mesafede bulunması itibariyle adalar arası turizm, ilerisi için
Uğurlu köyünün yeni yüzünü belirleyecektir.
Bademli köyü
Eski adı Gliki (Γλυκ?). Adanın kuzeydoğusunda, merkez ilçe ile Kaleköy arasında yer alır.
Yeni Bademli köyü
Yeni kurulan köylerdendir, adanın kuzeydoğusundadır, motel ve pansiyon bölgesidir. Denize uzaklığı sadece 500 metredir.
Eşelek
Yeni kurulan köylerdendir, adanın güneydoğusundadır, bir tarım bölgesidir, sebze meyve üretilir.
Şahinkaya
Ada yerleşik ilk Türk köyüdür.[kaynak belirtilmeli] 1973-1974 yıllarında Trabzon ili Çaykara ilçesi Şahinkaya (Şur) köyünden iskân gelmiştir. Tarım, hayvancılık, son yıllarda pansiyonculuk
yapılmaktadır. Köyün tam karşısı çam ormanı ile kaplıdır. Köyün içme suyu 3 farklı yeraltı kaynağının beslediği depodan gelmektedir. Köy adanın güney sahillerine yakın, Laz koyuna 5 km
civarındadır. Köy içinde zeytinyağı, bal, oğlak eti, kuzu eti, keçi peyniri temin edilebilir.
Şirinköy
Yeni kurulan köylerdendir, adanın güneybatısındadır.
Yenimahalle
Eski adı Evlampio. Merkez ilçe ile Kuzulimanı arasındaki yol üzerindedir.
GÖKÇEADA PLAJLARI
Aydıncık Plajı
Aydıncık (Kefaloz) Plajı Gökçeada'nın günübirlik tesisi olan tek plajı. Plaj 1200 mt. uzunluğunda altın rengi kumsaldan oluşuyor. Yazın adada en çok tercih edilen plaj burası.Plajda 5 tesis
bulunuyor. Hepsinde sabahtan akşama kadar yemek servisi bulunuyor. Çoğu kamp-pansiyon hizmeti ve özel sörf dersleri veriyor.
Son yıllarda özellikle Bulgar sörfcülerin Aydıncık Plajı'nı keşfetmeleriyle burası bir sörf merkezi olma yolunda ilerliyor.Dünyanın önemli rüzgar sörfü(windsurf) mekanlarından olan İzmir-
Alaçatı'nın çok kalabalıklaşması sörfcüleri Gökçeada Aydıncık Plajı'na yöneltiyor. (7) Laz Koyu, Yuvalı Plajı, Gizli Liman,YıldızKoy, Marmaros Plajı adanın diğer plajlarıdır.
Gökçeadanın önemli yerleri (1)
Aydıncık / Kefaloz mevkii ve plajı (Kefalos): Adanın güneydoğusunda uzunca bir plajdır, tesisleri mevcuttur, yelken sörfü için idealdir.
Kefaloz burnu (Kefalos): Adanın güneydoğusundadır.
Kapıkaya mevkii (Stenos): Adanın güneyindedir, tesisi olmayan bir plajı vardır.
Kaşkaval burnu / Peynir kayalıkları (Kaskaval): Adanın kuzeydoğusundadır, dalış için idealdir.
Kaynarburun (Grarton / Grafton): Ada'nın doğusunda, Kuzulimanı'nın güneyinde burun
Kokina mevkii (Kokina)
Kömür burnu: İnceburun'un kuzeyinde burun.
Kuzulimanı (Aya Kirikas): Adanın doğusundadır, Eceabat-Kabatepe'den ve Çanakkale-Merkez'den feribot seferleri yapılır.
Mavikoy / Lacivertkoy: Türkiye'nin ilk ve tek su altı milli parkının bulunduğu yörededir, adanın kuzeydoğusundadır, dalış için idealdir.
Lazkoyu: Adanın güneyindedir, tesissiz taşlık bir plajı vardır.
Marmaros mevkii: Adanın kuzeybatısındadır, şelalesi ile ünlüdür.
Cugura mevkii (Zagura): Adanın iç orta kesimlerindedir.
Gizli Liman: Adanın batısındadır, gümrük kurulması durumunda Limni adası ile karşılıklı feribot seferleri başlatılabilecektir, ayrıca tesisi olmayan bakir uzuncana bir plajı vardır.
İnceburun / İncir burnu: Türkiye'nin en batı noktasıdır.
Pınarbaşı mevkii (Spilya)
Yelkenkaya mevkii: Türkiye'nin ilk ve tek su altı milli parkının bulunduğu yörededir, adanın kuzeydoğusundadır, dalış için idealdir.
Yıldızkoy: Türkiye'nin ilk ve tek su altı milli parkının bulunduğu yörededir, adanın kuzeydoğusundadır, dalış için idealdir.
KAYNAKÇA
- https://tr.wikipedia.org/wiki/G%C3%B6k%C3%A7eada,_%C3%87anakkale
- https://www.gokceada.gov.tr/gidilir.html
- https://www.canakkale.gov.tr/1048/gokceada
- https://www.edebiyadvesanatakademisi.com/forummesaj/264-canakkale_tarihi_turizmi_ve_dogasi.html
- https://www.gokceada.com/turkce/index.html
- https://www.gokceada.com.tr/sollinkler/plaj.htm
Türkiye'nin Başlıca Gezilecek Yerleri
- BOZBURUN VE GÜZELLİKLERİ
- BOZCAADA'YI GEZELİM
- Çukurpınar, Anamur ve Mamure Kalesi
- DATÇA VE KNİDOS ANTİK KENTİ
- Demre ve Noel Baba
- Efes ( Ephesus ) Antik Kenti İzmir -Selçuk
- Edirne'de Dolmenler
- Eğirdir Gölü ve Doğal Güzellikleri
- Fethiye ve Ölü Deniz
- Dalyan ve İztuzu Plajı
- Gediz Deltası ve İzmir Kuş Cenneti
- Girlevik Şelalesi - Erzincan
- Göbeklitepe- Cihanda İlk Yerleşke ve Gizemleri
- GÖKÇEADA VE GÜZELLİKLERİ
- Göreme'nin Turizm, Doğal ve Tarihi Özellikleri
- Gülşehir Nevşehir
- GÜRÜN GÖKPINAR GÖLÜ ALLAH' IN AKVARYUMU
- IHLARA VADİSİ TARİHİ VE DOĞAL DOKUSU
- Hazar Gölü ve Kömürhan Köprüsü Elazıg
- Harput Şehri Kalesi ve Tarihi Eserleri
- Harran'da Tarih Kültür Mimari ve İlk Üniversite
- İznik ve İznik Kalesi
- GÖKSU VADİSİ
- Gerger ve Yeni Kale Cendere Köprüsü ile Vadisi ( Kahta )
İliniz, ilçeniz hatta
köylerinizin, doğal güzellikleri hakkında yazılar yazabilir, Turistik,
tarihi ve doğal güzellikleri fotoğraflarınız ile paylaşabilrisiniz.
BAŞVURU İÇİN : ESA, İLETİŞİM veya s_kuzucular@hotmail.com