Fuad Bayramoğlu ((1912 - 1996) Şair, büyükelçi, Dışişleri ve Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri.
Hacı Bayram Dergâhı postnişini Şeyh Tayyib Efendi'nin oğludur. Annesi ise Hüsniye Hanım’dır.[1] Yazarın çocukluk yıllarında babası Şeyh Tayyib Efendi' Ankara Mebusudur.
Hacı Bayram Tarikatı mensupları şeceresine göre “Fuat Bayramoğlu, Hacı Bayram-ı Veli'nin 16. kuşaktan torunudur.” [2] Yazarın çocukluk günleri Milli Mücadele yıllarında Ankara'da ve tekke atmosferinde geçmiştir. 20 Mayıs 1920'de babası ölünce ağabeyi Şemseddin Efendi Hacı Bayram Veli tarikatı postuna Fuat Bayramoğlu'nun ağabeyi Şemseddin Efendi oturmuş ve yazar abisi Şemseddin Efendi tarafından tarafından yetiştirilmiştir. [3]
Darülmuallimin Mektebi'nin Tatbikat Mektebi'ne devam eder. Taş Mektep adlı okulda okumaya başlayan Fuad Bayramoğlu, bu okuldan Menba-ı Füyüzat Mektebi'nin ikinci sınıfına, 1921 yılında da Ankara Sultanisi Kısm-ı İbtidaisi üçüncü sınıfına kaydolur. [4] Taş Mektep diye anılan bu okulda
Ahmet Muhip Dranas 'la tanışacak ve bu dostluk uzun yıllar sürecektir. Küçük ağabeyi Reşat'ın Hukuk Fakültesi'ne yazılması üzerine İstanbul’a taşınırlar ve ilkokul diplomasını Pertevniyal Valide Sultan ilk mektebinden alır. Davut Paşa orta mektebinde okuyorken abisinin Hukuk Fakültesini bitirmesi üzerine Ankara’ya dönerler. Ankara Lisesinde ilkokul arkadaşı Ahmet Muhip' le tekrar buluşan Fuat, daha lise yıllarında iken şiirler yazmaya başlar. [5]
O yıllarda Ankara Lisesinde, Ahmet Hamdi Tanpınar, Emin Ali Çavlı, Nurullah Ataç ,Suut Kemal Yetkin gibi yazarlar öğretmenlik yapmaktadır. [6]
1932 yılında “ Kor “dergisini çıkarmaya başlar. [7]Liseden sonra İstanbul Mülkiye Mektebine yazılır. Bu okulda ise Cahit Sıtkı Tarancı ile tanışır. Fuat Bayramoğlu'nun bitirme tezini ise Ali Fuat Başgil kabul etmiştir. Mülkiye'yi bitirdikten sonra, yedek subaylığını Söke'de tamamlar.
Fransızcasını ilerletmek, bilgi ve görgüsünü artırmak için babadan kalma evi satarak [8] Paris' e gider. Ancak kısa bir süre sonra Belçika'ya geçerek Liege Üniversitesi Science 'Politique bölümüne kaydolur. Liege Üniversitesini bitirip doktoraya başlar. Türkiye'ye geldiği sırada İkinci Dünya Savaşı patlar ve Liege' e dönemez bu yüzden de doktorası yarım kalır.
20 Aralık 1939’dan başlayarak Dışişleri Bakanlığı’nda çalışmaya başlar. Dışişleri bakanlığında sırasıyla kâtiplik, Basın Yayın Umum Müdürlüğü, Etüt Heyeti Üyeliği, Heyet Reisliği, Dışişleri Bakanlığı Ticaret Dairesi Şube Müdürlüğü, Kıbrıs 1. Sınıf Konsolosluğu görevlerinde bulunur. [9]
Bu yıllarda Cevat Dursunoğlu, Bedrettin Tuncel, Suut Kemal Yetkin, İsmail Habib Sevük, Ahmet Hamdi Tanpınar, Şemsettin Sirer veAhmet Kutsi Tecer gibi edebiyat ve kültür adamlarının Çarşamba Sofrası'na dâhil olur. [10]O yıllarda Yahya Kemal ve şiirlerine hayrandır. 1945 yılında ise Yahya Kemal ile tanışır ve ölene kadar devam edecek dostlukları da başlar. Bu dostluk Fuad Bayramoğlu’nun da rubailer yazmasına vesile olacak, Yahya Kemal ’in de rubailer yazmasına ilham verecektir.
Dışişlerinde Büyükelçi olarak görevlerde bulunurken dahi Yahya Kemal ile irtibatları kesilmeyecektir. Her iki arkadaş mektuplarla iletişimlerini devam ettirecektir. Fuad Bayramoğlu’nun bu edebiyat ve şiir merakı onun Hacettepe Üniversitesi tarafından "Sanatta Onursal Doktora" ödülünü almasına vesile olacak kadar ileri gidecektir.
1945'te "Başbakanlık Özel Kalem Müdürlüğü’nde göreve başlar. Bu tarihten sonra Kıbrıs ve Kudüs Başkonsolosluklarında çalışır. 1957 yılında Oslo'da büyükelçilik görevine başlar. Daha sonra bu görevini Bağdat, Tahran ve Roma'da büyükelçisi olarak devam ettirir. 1963'te Dışişleri Bakanlığı Genel Sekreteri olur. 1964 ‘ de Brüksel Büyükelçisi olarak göreve başlar.
1966'da ikinci kez Roma Büyükelçisi olmuştur. 1969 yılında da Moskova Büyükelçiliği'ne gönderile Bayramoğlu, 1971 yılı sonunda Türkiye'ye dönerek büyükelçilik dönemelerini kapatmış olur. Yurda döndükten sonra Dışişleri Bakanlığı bünyesinde yüksek müşavir olur. 15 Temmuz 1972’de Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreterliği görevine atanır. 13 Temmuz 1977’de ise yaş sınırı nedeniyle emekli olur. [11]
Fuad Bayramoğlu Türk cam sanatı üzerinde incelemeler yapmış ve bu incelemelerini bir kitap halinde toplamıştır.
Son yıllarını Kandilli ‘deki yalısında cam sanatı ve eski eserler koleksiyonu yaparak geçiren Fuad Bayramoğlu 1996 yılında hayat veda eder. Rubaileri ile tanınan Fuad Bayramoğlu geleneksel şiire yakın duran bir şair olarak edebiyat tarihine geçmiştir. Yahya Kemal’e olan hayranlığı şairliğine de yansımış özellikle rubai konusunda yazdığı ve çevirdiği eserler ile rubaileri sayesinde dikkatleri çekmiştir.
Fuad Bayramoğlu dil ve üslup olarak da Yahya Kemal’in tesiri altındadır.
Herdem yeni bir sevgiye âmade gönül
Her an âşık bir özge üftade gönül
Sönmez ezelî çerağı var ruhumuzun
İksir-i muhabbetle taşan bâde gönül! Fuad Bayramoğlu
Eserleri :
· Rubaiyat, H. Goads Hakhai’den çeviri Tahran 1967
· Rubailer, Farsça’ya tercümeleri ile 1974
· Türk Cam Sanatı ve Beykoz İşleri (1974)
· Hacı Bayram-ıVeli (1989) Türk Tarih Kurumu
· Fuad Bayramoğlu ‘nun Rubaileri 1976
· Hacı bayram Veli TTK Yayınları 1991
· Gönülden Gönül’e - Hatırları- 1994 [12]
KAYNAKÇA
[1] DR. NECATİ TONGA, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/bayramoglu-fuat
[2] DR. NECATİ TONGA, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/bayramoglu-fuat
[3] BEŞİR AYVAZOĞLU, https://islamansiklopedisi.org.tr/bayramoglu-fuat
[4] DR. NECATİ TONGA, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/bayramoglu-fuat
[5] Ayvazoğlu, Beşir (1999). Defterimde Kırk Sûret (3. Baskı). İstanbul: Ötüken Neşriyat. s. 42-46.
[6] Beşir Ayvazoğlu, Fuat Bayramoğlu, https://www.aksiyon.com.tr/yazarlar/fuat-bayramoglu_500844
[7] Beşir Ayvazoğlu, Fuat Bayramoğlu, https://www.aksiyon.com.tr/yazarlar/fuat-bayramoglu_500844
[8] Parlatır, İsmail; Oflazoğlu, A. Turan (1994). Gönülden Gönüle: Fuat Bayramoğlu ile Anılarda. İstanbul: Şahsi Yayın.
[9] https://www.tccb.gov.tr/genelsekreterlik/fuatbayramoglu/
[10] Beşir Ayvazoğlu, Fuat Bayramoğlu, https://www.aksiyon.com.tr/yazarlar/fuat-bayramoglu_500844
[11] https://www.tccb.gov.tr/genelsekreterlik/fuatbayramoglu/
[12] Dr Aslan Tekin Edebiyatımızda İsimler , 2005- SHF 104
