Dizin birkaç anlamda kullanılan bir sözcüktür. O nedenle tarifleri de kullanıldığı anlama göre değişir.
Diizn sözcüğü genellikle kitapların sonuna konulan; terimleri, konuları, kişi veya yer adlarını sayfa numaralarını da belirterek alfabetik bir düzenle sıralayan listedir. Bu tip dizinlere index veya fihrist de denir.
Belli bir konuda yayımlanmış kitap ve dergilerdeki yazıları bu yöntemle gösteren kitap ya da süreli yayınlara da dizin denir.
Dizin, fihrist veya indeks; okurların matbu eserlerin içindeki bilgilere ulaşmasını temin etmek için hazırlanır. Örneğin bir eserdeki “ Dihkan “ sözcüğü kaç tane sayfada geçti ise dizinde sayfa sayıları ile gösterilir. Okur o sayfalara giderek dihkan sözcüğünün geçtiği cümlelere ulaşmış olur. Dizin eserlerin sonunda bulunmaktadır.
Eserlerde Genel, Ad, Konu, Yazar dizinleri gibi değişik amaçlara uygun dizinler yapılabilinir. Makale başlıkları, yayın tanıtımı, içerikteki konular, terimler, isimler veya eserde geçen tüm sözcükler için dizin oluşturulabilinir. Dizinler alfabetiktir ve her kelimenin karşısında bulunduğu sayfanın numarası yer alır. Eğer kelime dipnottaysa, dn. kısaltmasıyla gösterilir.
Genel dizinlerde eserde geçen bütün kelimeler dizine alınmaktadır. Çağımızda dizinler otomatik dizin programları ile kolyaca hazırlanmaktadır.
