Çetâri Kumaş ve Elbise
Eski devrin dokuma türlerinden biri olan çitari kumaşların “ Bir tel ipek, üç tel pamuk ipliğiyle, bez ayağı örgüde dokunmuş bir kumaş türü “ olduğu anlaşılır.”[1] “Çitari kumaşlar çözgüsünde ipek, atkısında pamuk kullanılarak dokunmuş ince bir kumaş türüdür.” Çitar, Çitarı, Çetari, Çatarı, Çitari, Çıtarı, Çitarî, Çitâri Şitari, Şeştari, Şetari, Sitarî adlrı ile de bilinmektedir.
“ Genellikle çubukları sarı ve kırmızı olup daha çok Şam'da dokunurdu. Çubukları desenli olarak dokunmuş olanları, Kırk kalem, fındıklı, makaslı, aşağı çitari olarak adlandırılan çeşitleri de vardı” [2] Çitari kumaşlar, Kutnu, Alaca, Altıparmak, Diba, Selimiye, Manusa, Keremsut’a gibi çizgili kumaşlara benzeyen kumaşlardır. [3]
Çubuk desenli dokunan bir kumaş türü olan çitarilerden daha çok çarşaf yapıldığı ortaya çıkmaktadır. Kaynaklara bakılırsa çetâri veya çitâri kumaşları yerli dokuma ürünleridir. Artık günümüzde kullanılmayan bu kumaşların çok eskilerden beri Anadolu’nun pek çok şehrinde dokunduğu bilinmektedir.
Fakat eski devirlere ait şiirlerden anladığımız kadarı ile çitari kumaşlardan elbiseler de yapılıp giyilmiştir. Divan şairleri bu kumaşlardan yeri geldikçe söz etmişlerdir.
Dilbere giydirecek sade midir hâre midir
Rağbeti yoksa, çetariye mi yeldâre midir. ? Şair Tırsi
[1] https://edebiyatvesanatakademisi.com/post/turk-kumaslari-ve-alfabetik-adlari-fikri-salman/78124
[2] BÜYÜK LAROUSSE, Çltarl Mdd. C.6, s. 2685
[3] Ebru Çatalkaya Gök, ÇİTARİ KUMAŞI, https://dergipark.org.tr/tr/pub/tojdac/issue/60863/874117
