Çeşm –i Çerağ Nedir
Çerağ, Çırağ : Mum,kandil, ışık anlamlarına gelir. Çeşm ise göz anlamındadır. Böylece Çeş m-i çerag göz ateşi, göz ışığı, anlamında gelen bir terkiptir. Gözümün ışığı manasında olan bu terkip mezaci olarak pek çok manada kullanıldığı gibi tasavvufi manalard a da kullanılmıştır.
Bu terkip tersinden kurulduğunda yani ÇERAG-ÇEŞM şeklinde kurulduğunda Evlat, çocuk, bebek , insan yavrusu manasında kullanılmaktadır.
Nâzenîn-i Hazret-i Hakk sadr-ı bedr-i kâinât
Nûr-ı çeşm-i Enbiyâ çeşm-i çerâğ-i mâ tuyi [1]
Ulu Tanrı'nın nazlısı, kâinâtın yüksek derecelisi ve tekemmül etmişi, Peygamberlerin gözünün nûru, bizim gözlerimizin ışığı sensin
Nur-i çeşm-i alem ü çeşm ü çerağ-i kainat.
Sensin ey şeh kim yüzün nurından umar fer güneş. Ahmet Paşa
Dil meş 'âl-i kârvân-ı takdîr
Cân-çeşm ü çerâğ u nûr-ı tevfîk Safi [2]
Çeşm Nedir Şiirimizde Göz Ayn Dide Bakış
ÇEŞM İLE KURULMUŞ TERKİP VE TAMLAMALAR
Çeşm- i Bülbül'ün Tarihçesi ve Çeşm - i Bülbül Nasıl Yapılır
Kaynakça
[1] https://www.yunusemrefest.com/tr/turkiye.html
[2] Özlem ERCAN, SEBK-İ HİNDÎ TESİRİNDE İKİ ŞAİR: ŞEYH GÂLİB VE SÂFÎ, Turkish Studies - Volume 8/9 Summer 2013, p. 1413-1440, ANKARA-TURKEY