Ahmet Necdet Sözer
Ahmet Necdet Sözer (d. 1933, İnegöl, Bursa - ö. 5 Mayıs 2010) Türk şair ve Coğrafya Profesörü.
İnegöl, Bursa ‘da doğdu. Tam adı Ahmet Necdet Sözer'dir. Şiirlerinde soyadını kullanmamış, Ahmet Necdet imzasını atmıştır.
İlkokulun ilk üç yılını İnegöl de İshakpaşa İlkokulu'nda son iki yılını ise İnegöl Merkez İlkokulu'nda okudu (1944). Orta öğrenimini de İnegöl'de tamamladı.[1]
Liseyi Çapa Yüksek Öğretmen Okulu´nda okuduktan sonra Çapa Lisesinden mezun oldu. 1950 İstanbul Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya bölümünü bitirdi (1954).
Öğretmenliğine 1954'te Van Lisesi'nde coğrafya öğretmeni olarak başladı. 1955'te askere gitti. Askerlik dönüşünde Konya’da yeniden öğretmenliğe döndü.
Daha sonra Erzurum Atatürk Üniversitesine Coğrafya asistanı oldu.1961. 1963'te doktor, 1968'de doçent oldu. [2] 1974 te Atatürk Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Coğrafya Bölümü’nde profesörlüğe yükseldi.[3]1974-1997 yılları arasında Atatürk Üniversitesi, Muğla İşletmecilik Yüksek Okulu, Ege Üniversitesi ve Uludağ Üniversitesinde beşeri-iktisadi coğrafya profesörü olarak çalıştı.[4] 1998 yılında Uludağ Üniversitesi'nden emekli olmuştur. [5]
Emekliye ayrıldıktan sonra İstanbul'da yaşamaya başladı ve kendisini tamamen şiir ve edebiyata verdi. Türkiye Yazarlar Sendikası, PEN Yazarlar Derneği ve Türkiye Edebiyatçılar Derneklerine üye oldu. Şiir çevirileri yapmaya ve antolojiler hazırlamaya yöneldi.
EDEBİ HAYATI
Akademisyenliği döneminde yaptığı akademik çalışmaların yanı sıra şiirle ilgilendi. Kendi yazmış olduğu şiirlerini 1977 den itibaren yayımlamaya başladı. Kendi yazdığı şiirlerin yanı sıra yayınladığı çeviri-şiirleri ile dikkat çekti. Türk ve dünya edebiyatından kapsamlı şiir antolojileri hazırladı., Özellikle çağdaş Fransız şairlerinden yaptığı çeviriler ve antolojilerle edebiyat dünyasında dikkat çekti.
Başlangıçta geleneksel şiir biçimlerine önem verdi. Ferdi konulu romantik öğelerin ağır bastığı kafiyeli ölçülü şiirler yazdı. Daha sonra Attila İlhan ve Cemal Süreyya etkisiyle modern şiire yöneldi. Son dönemde ise divan şiirine meyletti Özellikle gazel türünde özgün şiirler yazdı. Şiirleri; Varlık, Adam Sanat, Hürriyet Gösteri ve Eski gibi dergilerde yayımlandı.
Baudellaire, Apollionaire, Aragon, Celan, Trakl, Puşkin, Lermontov, Pasternak, Yesenin, Voznesenski, Kuliev gibi şairlerden yaptığı çevirileriyle tanındı.
İstanbul da geçirdiği beyin kanaması nedeniyle sabah.com.tr her yerde 04 MAYIS 2010, Perşembe günü vefat etti.[6] Şişli Camii'nde kılınan cenaze namazından sonra Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
ALDIĞI ÖDÜLLER.
Türk Dil Kurumu Şiir Ödülü / 1994), Kün (1994), Ay Kasidesi (1995), Zümrüt Longa (1998), Aşk Ey (2001, Yunus Nadi Şiir Ödülü / 2002) ve Haiku Kuşu (2004). Kanşaubiy Miziev ile birlikte Puşkin´den dilimize çevirdiği Yevgeniy Onegin adlı şiir-roman, Dünya-Kitap dergisi tarafından 2003 yılının "En İyi Çeviri Kitabı" ödülüne lâyık görüldü.[7]
ESERLERİ
Şiir kitapları: Uzuneşek (1977) Ne Çok Enkaz (1988), Sana Bunca Yangından (1991), İnegöl Hey İnegöl (1992), Gün Yüzleri (1992, Kün 1994, Ay Kasidesi, 1995, Zümrüt Longa 1998, Bir Can Yongasıdır Aşk, 1998, Ey Aşk 2001. [8] On bir yıllık bir döneme yayılan günlüğünü Şiirli Defter '88/'98 adıyla yayımladı (2005).[9]
Hatıralar:
Bir Bölük Anka: 2003
Derlemeleri:
Çağdaş Fransız Şiiri: 1959, Yönelimler Tanımlar Örnekler, 1993, Bugünün Diliyle Divan şiiri Antolojisi, 1995, Tekke şiiri, 1997, Latin Şiirleri Antolojisi, 1998, Aşıklar Şiirler Kanar, 1999. Yahya Kemal’den Günümüze Tematik Şiir Antolojisi, 2000, Modern Türk Şiiri
Çeviri:
·
Telefon Kulübesi (1997) / Rus şairi A. Voznesenski'den çeviri
· Bademlerden Say Beni (Çeviri Şiir, 1983)
· Mutlu Aşk Yoktur (Çeviri Şiir, 1988)
Kırk Kötülük Çiçeği (1991) / Charles Baudelaire'den çeviri
Hüsn ü Aşk Güzellik ve Aşk / Şeyh Galip'in Hüsn ü Aşk'ı günümüz Türkçesine [10]
KAYNAKÇA
[1] NURSENA DÖNMEZ, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/sozer-ahmet-necdet
[2] NURSENA DÖNMEZ, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/sozer-ahmet-necdet
[3] Dr Aslan Tekin Edebiyatımızda İsimler, Ank. 2005 shf 22
[4] https://tr.wikipedia.org/wiki/Ahmet_Necdet_S%C3%B6zer
[5] NURSENA DÖNMEZ, http://teis.yesevi.edu.tr/madde-detay/sozer-ahmet-necdet
[6] https://www.sabah.com.tr/kultur_sanat/2010/05/06/sair_ahmet_necdet_hayatini_kaybetti
[7] https://tr.wikipedia.org/wiki/Ahmet_Necdet_S%C3%B6zer
[8] Dr Aslan Tekin Edebiyatımızda İsimler, Ank. 2005 shf 22
[9] https://www.siir.gen.tr/siir/a/ahmet_necdet/ahmet_necdet.htm
[10] https://www.siirakademisi.com/index.php?/site/sair_hayat/54
